وضعیت تولید علم و همچنين جایگاه دانشگاه‌ها در چهل سال شمسي قبل/ رشد رتبه علمی ایران در دنیا بعد از انقلاب – شریف

وضعیت تولید علم و همچنين جایگاه دانشگاه‌ها در چهل سال شمسي قبل/ رشد رتبه علمی ایران در دنیا بعد از انقلاب – شریف

به نقل از شریف: وضعیت تولید علم و همچنين جایگاه دانشگاه‌ها در چهل سال شمسي قبل/ رشد رتبه علمی ایران در دنیا بعد از انقلاب

روزنامه «ایران» در گزارشی وضعیت تولید علم و همچنين جایگاه دانشگاه‌ها در چهل سال شمسي قبل و همچنين میزان رشد رتبه علمی ایران در دنیا بعد از انقلاب شکوهمند اسلامی را اعلام کرد.

به نقل از اداره کل روابط عمومی وزارت علوم، متن کامل این نقل از به شرح زیر است:

دانشجو، به عنوان یکی از مهم‌ترین سرمایه‌های کشور، نقشی اساسی و همچنين تعیین‌کننده‌ای در تحولات سیاسی و همچنين اجتماعی کشور داشته است. آن هم روزهای اول انقلاب هم این جنبش دانشجویی بود که برای پیروزی انقلاب تلاش‌های زیادی انجام داد. درواقع هیچکس فکرش را هم نمی‌کرد که این نهاد در براندازی نظام شاهنشاهی نقش اساسی ایفا کند. با این حال در روزهای اول انقلاب توجه بسیاری به دانشگاه ها شد در حقیقت آن هم روزها مسئولان فهمیدند که کشور نیاز جدی به نیروی متخصص دارد، به‌طوری که تا چند سال شمسي بعد از پیروزی انقلاب در برخی شهرهای کشور نیروی انسانی ماهر نداشتیم و همچنين پزشکانی از کشورهای اطراف منطقه در شهرهای متنوع و گوناگون و مختلف مشغول به کار بودند. همین موضوع موجب شد تا اوایل دهه ۶۰ دانشگاه آزاد اسلامی راه اندازی مي شود. به عبارتی دانشگاه غیردولتی توانسته بود که در کمتر از یک دهه کمبود نیروی انسانی متخصص را برطرف کنند.

در اوایل دهه ۷۰ بود که آموزش عالی کشور با ایجاد و همچنين توسعه دوره‌های تحصیلات تکمیلی، جان جديد و تو و تازه‌ای به پژوهش و همچنين تولید علم در کشور بخشید و همچنين مؤسسات پژوهشی بتدریج در کشور تأسیس شدند. در دهه ۸۰ شتاب علمی کشور بالا گرفت رشته‌های میان رشته‌ای در دوره‌های تحصیلات تکمیلی افزایش یافت و همچنين حالا در دهه ۹۰ مطابق با آمار از سال شمسي قبل به تا حال ایران از نظر تولید علم در دنیا در رده شانزدهم قرار گرفت این یعنی اعتبار علمی تحقیقات ایران در دنیا افزایش پیدا کرده است و همچنين ایران در بین ۱۶ کشور برتر دنیا قرار داده است. در برخی رشته‌های علمی مانند فناوری زیستی و همچنين نانو تکنولوژی در رتبه‌های تک رقمی ۷ و همچنين ۹ قرار داریم. همچنین در سال شمسي‌های اخیر دانشمندان ایرانی توانستند در حوزه دیگری زيرا و به درستي که، فناوری سلول‌های بنیادی، دستیابی به فناوری هسته‌ای، حوزه هوافضا و همچنين حوزه داروهای پزشکی موفقیت‌های چشمگیری بدست آورند.

وارد شدن به دانشگاه نسل سوم

در دوران قبل از انقلاب اسلامی، تعداد ۱۵۴ هزار دانشجو در تعداد محدودی دانشگاه یا مراکز آموزش عالی و همچنين آن هم هم در چند کلانشهر کشور تحصیل می‌کردند. اکنون تعداد ۱۱۹ دانشگاه و همچنين مرکز آموزش عالی دولتی، ۲۸ مرکز آموزش عالی وابسته به دستگاه‌های اجرایی، ۲۹۵ دانشگاه غیرانتفاعی، ۵۵۰ دانشگاه پیام نور، ۳۸۵ دانشگاه آزاد اسلامی، ۷۳۹ مرکز آموزش عالی علمی و همچنين کاربردی، ۲۷۴ مرکز آموزش فنی حرفه‌ای و همچنين تربیت معلم در کشور فعال است و همچنين در این دانشگاه‌ها و همچنين مراکز آموزشی، بیش از ۴ میلیون دانشجو به تحصیل اشتغال دارند. امروز وضع آموزش عالی در کشور به هیچ وجه قابل مقایسه با قبل از انقلاب نیست به‌طوری که قبل از انقلاب برای خیلی از رشته‌های مقاطع تحصیلی و همچنين کار‌های عملی کمبود و همچنين کسری جدی داشتیم. بسیاری از مهندسين و متخصصين از کشورهای جهان سوم در ایران مشغول به کار بودند ولي بايد توجه داشت هم‌اکنون بیش از ۸۰ هزار استاد در دانشگاه داریم که هر کدام‌شان سهمی در تولید علم کشور دارند. اوایل دهه ۶۰ به خاطر نیاز جامعه به نیروی متخصص دانشگاه‌ها شروع به تربیت نیروی انسانی برای کشور کردند و همچنين کمبود نیروی انسانی متخصص را با تربیت نسل جوون جبران کردند. موضوع آموزش از آن هم روزهای اول انقلاب برای مسئولان در اولویت بود برای همین مرحوم آیت‌الله هاشمی رفسنجانی دانشگاه آزاد را تأسیس کرد تا این دانشگاه به عنوان پهناور و بزرگ‌ترین مرکز آموزشی و همچنين پژوهشی کشور برای تربیت نیروی انسانی تحصیلکرده وارد مي شود. قسمتهاي آخر دهه ۶۰ بود که علاقه‌مندان به دوره‌های تحصیلات تکمیلی بیشتر و همچنين بیشتر می‌شدند برای همین، آزمون متمرکز کارشناسی ارشد طراحی و همچنين بعد از تصویب به مرحله اجرا دخل و درآمد و همچنين به تا حال نیز ادامه دارد. از اوایل دهه هفتاد قسمت و بخش تحقیقات دانشگاه‌ها فعال شد و همچنين با ایجاد دوره‌های کارشناسی ارشد و همچنين دکتری، شکل‌گیری مراکز تحقیقاتی جدید، آزمایشگاه‌های جدید و همچنين تربیت نیروهای متخصص فراهم شد. در دهه ۸۰ هم بحث ایجاد دانشگاه کارآفرین مطرح شد تا آینده مجموعه دانشگاهی کشور به سمت انتقال فناوری و همچنين دانش به جامعه حرکت کند. همچنین در سال شمسي‌های قبل دانشگاه‌های کشور به رشته‌های میان رشته‌ای در دوره‌های تحصیلات تکمیلی وارد شدن کردند در سوی دیگر دانشگاه‌ها رشته‌های قدیمی را که در بازار کار هیچ تقاضا و همچنين موضوعیتی برای آنها وجود نداشت به سمت حذف بردند. همچنین توسعه دانشگاه‌ها به سمت کیفیت پیش رفت و همچنين تمامی دانشگاه‌های غیرانتفاعی که کیفیت مورد بهره بري و استفاده و نياز ضروري را نداشتند از دور خارج شدند. دانشگاه‌ها به سمت دانشگاه نسل سوم حرکت کردند. در تقسیم‌بندی دانشگاه‌ها به نسل اول، دوم و همچنين سوم می‌قدرت این‌گونه بیان کرد که دانشگاه نسل اول دانشگاه‌های آموزش محور و همچنين دانشگاه نسل دوم نیز دانشگاه‌های پژوهش محورند ولي بايد توجه داشت دانشگاه نسل سوم یا کارآفرین همچنين و علاوه بر تولید علم و همچنين تربیت نیروی انسانی مورد نیاز توسعه در راستای تجاری‌سازی علم و همچنين تأسیس شرکت‌های دانش بنیان قدم بر می‌دارد و همچنين محور فعالیت‌های دانشگاه نسل سوم بر کارآفرینی است.

در دنیا رتبه ۱۶ را داریم

در طول ۴۰ سال شمسي بعد از انقلاب، جایگاه ایران در آموزش، گستردگی تحصیلات تکمیلی، پژوهش و همچنين فناوری و همچنين تولید علم جهان با یک جهش روبه‌رو بوده است. طی ۲۰ سال شمسي اخیر مدارک و همچنين مقالات علمی ثبت شده توسط پژوهشگران کشور از ۹۸۳ مدرک در سال شمسي ۷۶ به ۴۹ هزار و همچنين ۶۹۶ مدرک تا پایان سال شمسي ۹۶ رسیده است که این عدد، افزایش بیش از ۵۰ برابری را نشان می‌دهد. همچنین کشور ایران با کسب جایگاه ۱۶ در فهرست تولیدکنندگان علم جهان، با رشد سالانه ۲۲ درصدی طی دهه اخیر به پهناور و بزرگ‌ترین جهش علمی جهان در حوزه‌های علوم، فنی و همچنين مهندسی دست یافته است. در سال شمسي قبل و همچنين سال شمسي‌جاری از نظر تولید علم در دنیا ایران در بین ۱۶ کشور برتر دنیا قرار گرفته است.

همچنین در برخی رشته‌های علمی مانند فناوری زیستی و همچنين نانو تکنولوژی در رتبه‌های تک رقمی ۷ و همچنين ۹ قرار گرفته‌ایم و همچنين در دیگر علوم رتبه ۱۶ را کسب کردیم. با این حال در حوزه پژوهش در سال شمسي‌های قبل بویژه ۱۵ سال شمسي اخیر رویکرد خوبی در زمینه تولید فناوری به وجود آمده است. تولید علمی که مراکز رشد مستقر در پارک‌های علمی و همچنين فناوری شروع شده است. بر اساس آمار وزارت علوم ۴۳پ ارک علم و همچنين فناوری در سطح کشور به صورت فعال وجود دارد.

در داخل پارک‌های علم و همچنين فناوری تعداد زیادی شرکت‌های دانش بنیان مستقر خواهند بود که محصولات جدید تولید می‌کنند و همچنين در حوزه ایجاد اشتغال پایدار، عملکرد خوبی دارند؛ کارو بار يا کسب و کار يا همان شغل‌های ایجاد شده در این شرکت‌ها ضمن پایداری با سرمایه‌گذاری مادی کمتری ایجاد می‌شوند، به‌طوری که سرمایه مورد بهره بري و استفاده و نياز ضروري برای یک کارو بار يا کسب و کار يا همان شغل دانش‌بنیان ۷۰ میلیون و همچنين برای کارو بار يا کسب و کار يا همان شغل سنتی ۴۰۰ میلیون تومان است.

همچنین به نقل از پایگاه‌های معتبر بین‌المللی (آی اس ای و همچنين اسکوپوس) رتبه علمی قابل قبول و همچنين رو به رشدی کسب کرده‌ایم. در میان کشورهایی که رشد علمی خوبی دارند؛ جایگاه مان خوب است. همچنین برای زیرساخت‌های شبکه‌های پژوهشی کشور، تلاش‌های بسیاری در دانشگاه‌ها شده است؛ با این حال باید این سؤال را از دانشگاهیان و همچنين مسئولان آموزش عالی پرسید که چقدر از این پژوهش‌ها را می‌توانیم به سمت «رفع نیازهای کشور، حل مسائل کشور، رفاه و همچنين تأمین نیازهای جامعه» سوق دهیم؟ موضوعی که حالا مورد توجه مسئولان قرار گرفته است و همچنين آنها در حال طراحی راهکارهایی خواهند بود که دانشگاه را در خدمت صنعت و همچنين نیاز جامعه به کار گیرند.

فعالیت‌های فرهنگی به دانشگاه

راه یافت

یکی از مباحث مهم این روزهای کشور، نقش دانشگاه و همچنين دانشجویان در تحولات سیاسی است. دانشگاه نهاد تأثیر‌گذار و همچنين مهمی در عرصه سیاسی و همچنين فرهنگی ایران است. بنابراین بعد از انقلاب اسلامی فعالیت‌های فرهنگی دانشگاه‌ها مورد توجه قرار گرفت. چرا که مسئولان به این نتیجه رسیدند فعالیت‌های فرهنگی و همچنين اجتماعی به فضاهای آموزشی و همچنين پژوهشی رونق می‌بخشد و همچنين توانمندی‌های دانش‌آموختگان را تقویت می‌کند. مهمترین اقدامات دانشگاه‌ها در حوزه فرهنگی حمایت از فعالیت‌های فرهنگی به منظور راهبرد‌های سند دانشگاه اسلامی، برگزاری جشنواره قرآن و همچنين عترت در سطوح دانشگاهی، منطقه‌ای و همچنين سراسری، اردوهای راهیان نور، حمایت از تشکل‌های دانشجویی، حمایت از فعالیت‌های انجمن‌های علمی و همچنين دانشجویی، راه اندازی اتحادیه انجمن‌های علمی شامل مهمترین فعالیت‌های فرهنگی دانشگاه‌ها بوده است.

رسیدگی به مسائل دانشجویان

رسیدگی به مسائل دانشجویان یک نهاد می‌خواست. برای همین نهاد مسائل دانشجویان راه‌اندازی شد. مجموعه‌ای یکپارچه و همچنين مطابق و يکدست در سیاستگذاری، برنامه جذاب و جالب و خوب‌ریزی و همچنين ارائه تسهیلات دانشجویی مطابق و يکدست به دانشجویان داخل و همچنين خارج از کشور به شیوه مناسب و همچنين با سرعت بالا که عملیاتی شده است. ایجاد فدراسیون ملی ورزش‌های دانشگاهی، پژوهشگاه تربیت بدنی و همچنين علوم ورزشی و همچنين اداره کل مسائل دانشجویان غیر ایرانی هم از اقدامات راهبردی حوزه دانشجویی بوده است. تدوین و همچنين تصویب قانون اعزام دانشجو به خارج از کشور در سال شمسي ۱۳۶۴ در مجلس شورای اسلامی و همچنين آیین نامه مربوطه و همچنين ابلاغ به وزارت علوم برای اجرا که به تا حال ملاک عمل اعزام دانشجویان بورسیه و همچنين غیر بورسیه به خارج بوده است.

ایجاد دفاتر سرپرستان علمی و همچنين دانشجویی در خارج از کشور در آن هم سال شمسي‌های ۶۶ و همچنين ۶۷ به منظور ساماندهی مسائل دانشجویان شاغل به تحصیل در خارج از کشور بویژه دانشجویان بورسیه اعزامی و همچنين تبادل مسائل علمی با دنیا و همچنين شناسایی ظرفیت‌ها و همچنين دیگر مسائل محوله در قانون اعزام دانشجو به خارج از کشور طراحی و همچنين ایجاد دوره‌های کوتاه مدت فرصت‌های تحقیقاتی برای ایجاد دانشجویان دوره دکتری داخل کشور از سال شمسي ۷۵ به تا حال که بر اساس آمار روند افزایشی داشته است.

تحت پوشش قرار دادن ۲۵ قسمت و بخش دانشجویان دانشگاه‌ها در قسمت و بخش ورزش همگانی و همچنين قهرمانی، طراحی و همچنين تصویب پرداخت وام ویژه دکتری به دانشجویان داخل کشور، با این شیوه از سال شمسي ۹۳ آغاز و همچنين ادامه دارد و همچنين روند بسیار افزایشی داشته به‌طوری که در سال شمسي تحصیلی جاری تمامی متقاضیان، تحت پوشش قرار گرفته‌اند. همچنین تعداد دانشجویان در خارج از کشور در ابتدای پیروزی انقلاب اسلامی حدود ۲۰۰ هزار فرد يا شخص بوده که در حال حاضر به حدود ۶۰ هزار فرد يا شخص رسیده است.

گسترش روابط بین المللی

مرکز همکاری‌های علمی بین‌المللی وظیفه ارتباط علمی با دانشگاه‌ها و همچنين وزارت‌های خارج ازکشور، فرستادن اساتید زبان فارسی به خارج ازکشور جهت گسترش زبان فارسی، سهولت در اخذ روادید اعضای هیأت علمی دانشگاه‌ها و همچنين مراکز علمی جهت شرکت در کنفرانس‌های بین‌المللی با ارائه مقاله، فرصت مطالعاتی، دعوت از کارشناسان خارجی دانشگاه‌ها و همچنين مراکز علمی را دارد. این مرکز در حکومت یازدهم و همچنين دوازدهم فعالتر از قبل شد تا سیاستگذاری، برنامه جذاب و جالب و خوب‌ریزی و همچنين هماهنگی ارتباطات علمی بین‌المللی وزارت علوم، تحقیقات و همچنين فناوری و همچنين دانشگاه‌ها و همچنين مراکز علمی و همچنين تحقیقاتی کشور را به دست گیرد.

انجام پروژه‌های مشترک، تبادل دانشجوی دکتری، فراهم کردن امکان بهره‌مندی از عضو هیأت علمی خارجی در کنار اساتید ایرانی، فلوشیب و همچنين برگزاری کارگاه‌ها و همچنين سمینارها و همچنين کنفرانس‌های مشترک شامل مهمترین فعالیت‌های این مرکز بوده است.

بر اساس آمارهای وزارت علوم در سال شمسي ۲۰۱۷، ۴۳۶ پروژه مشترک تحقیقاتی انجام شده است. حضور بیش از ۲۱۰۰ دانشمند، رئیس دانشگاه، عضو هیأت علمی خارجی در ایران برای گسترش همکاری‌های دوجانبه، سمینارها، دوره‌های آموزشی و همچنين پرورشی و همچنين متقابلاً سفر ۱۴۵۰ فرد يا شخص از اعضای هیأت علمی به خارج از کشور برای شرکت در سمینارها و همچنين اجرای طرح‌های پژوهشی مشترک از دستاورد دانشگاه‌ها در این قسمت و بخش بوده است.

افزایش ظرفیت پذیرش دانشجوی خارجی، بویژه از کشورهای مسلمان، نظیر سوریه، عراق، لبنان، یمن و همچنين افغانستان، به گونه‌ای که در حال حاضر هزاران فرد يا شخص از این کشورها در مقاطع کارشناسی ارشد و همچنين دکترای تخصصی در ایران مشغول به تحصیل‌اند. افزایش تعداد کرسی‌های زبان و همچنين ادبیات فارسی و همچنين ایران‌شناسی در دانشگاه‌های مهم دنیا از مهمترین کارهای این روزهای مرکز بوده است.

وضعیت تولید علم و همچنين جایگاه دانشگاه‌ها در چهل سال شمسي قبل/ رشد رتبه علمی ایران در دنیا بعد از انقلاب در تاریخ ۱۸ November 1397 | 9:16 am منتشر شده است

درباره نویسنده

مطالب مرتبط

نظر بدهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *